AMASYA TİCARİ BİLGİLERİ

Ticaret

Ticaret Alt Sektörünün Yapısı ve Gelişimi

İlde başlıca ekonomik faaliyet alanının tarım sektörü olması ve geçimin bu sektörden sağlanmasının yanı sıra ticaret de bu tarımsal ürünlerin alım-satımı ile ilgili olarak yapılmaktadır.

Tahılların yanı sıra, özellikle şekerpancarı, sebze ve meyve, ticarete konu olan tarımsal ürünleri oluşturmaktadır.

İl dahilindeki köyler bağlı oldukları ilçelerle yoğun ticari ilişkide bulunmakta olup Samsun-Ankara ve İstanbul, Amasya’nın en çok ticari ilişkide bulunduğu iller durumundadır ve bu iller, Amasya’nın tarımsal potansiyeli için önemli pazarları meydana getirmektedir.

Tokat-Çorum-Kayseri-Malatya gibi çevre illerin, Karadeniz ile bağlantısını sağlayan Amasya ilinde ticaret; bu komşu iller ve ilçelerle de sürmekte olup, özellikle Suluova Şeker Fabrikası için şekerpancarı üretimi yapan Samsun’un Havza, Ladik, Kavak, Vezirköprü;Çorum’un Merkez, Osmancık, Mecitözü ilçeleri bu kapsamda değerlendirilebilirler.

İl de ticaretle uğraşanların büyük bir çoğunluğu, perakende ticaret ile iştigal etmektedir.

Amasya ili gelirinin büyük bir bölümünü, tarımsal ürünlerin satışından sağlanan gelirler oluşturmaktadır. Bu ürünler küçük tarım işletmelerince üretildiğinden ekiliş miktarlarının piyasalara etkileri fazla olmamaktadır.

Tarım ürünlerinin alım satımına dayanan il ticareti; küçük ölçekli olup, en çok İstanbul-Ankara ve Samsun illeri ile yapılan alışverişlere dayanmaktadır.

İl’deki ticarethaneler, çoğunlukla gıda ve toprak ürünlerine dayanmakta olup, hayvan ticareti de, önemli bir grup oluşturmaktadır.

Her türlü dayanıklı tüketim maddeleri, çimento,demir, giyim, narenciye gibi ürünler il dışından alınmakta; İl dışına, tarımsal ürünlerden soğan, nohut, mercimek, fasulye; sanayi ve madencilik ürünlerinden şeker, süt ve süt mamulleri, ayçiçek yağı, hayvan yemi, un, kireç, tuğla ve kiremit ile linyit kömürü pazarlanmaktadır.

Yurt dışına başlıca ihraç ürünlerini, un, maya, mutfak eşyası, tekstil ürünleri, orman ürünleri, elektrikli alet, cihaz ve malzemeleri vb. ürünler, Yurt dışından başlıca ithal ürünlerini, makine alet ve cihazları, bazı tahıllar, plastik ürünler vb. ürünler oluşturmaktadır.

İlin merkez ve ilçelerinde, genellikle ilkbahar ve sonbahar aylarında,değişik yer ve zamanlarda, düşman işgalinden kurtuluş günlerinde, şenlik ve şölenler; genellikle festival şeklinde yapılmakta olup, o yöre veya beldenin yöresel el sanatları,tarımsal ürünleri, halk oyunları ile sanatsal faaliyetleri sergilenmekte ve çeşitli ticari faaliyetler meydana gelmektedir.

Semt pazarları, genellikle haftanın belirli günlerinde yapılmaktadır.

Türlerine göre 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'na tabi şirketlerin dağılımına bakıldığında, Anonim Şirketlerin sayısının 171, Limited Şirketlerin sayısının ise 868 olmak üzere, toplam 1.039 olduğu,

Türlerine göre 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'na tabi kooperatiflerin dağılımına bakıldığında ise; yapı kooperatiflerinin sayısının 106, Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifleri'nin sayısının 56, tüketim kooperatiflerinin sayısının 27, Diğer kooperatiflerin sayısının 28 olmak üzere, toplam 217 olduğu görülmektedir.

Ticaret Potansiyeli

- Meslek Odaları

Ticaret ve Sanayi Odaları

Amasya İlinde Ticaret ve Sanayi Odası olarak; Amasya, Merzifon, Suluova ve Gümüşhacıköy olmak üzere 4 Oda faaliyet göstermekte olup, bu odalara kayıtlı işyerlerinin İlçeler ve Meslek grupları itibariyle sayısal dağılımları şöyledir.

İlçeler İtibariyle Ticaret ve Sanayi Odalarının Dağılımı

Amasya Ticaret ve Sanayi Odası Meslek Grup Tablosu

Merzifon Ticaret ve Sanayi Odası Meslek Grup Tablosu

Suluova Ticaret ve Sanayi Odası Meslek Grup Tablosu

Gümüşhacıköy Ticaret ve Sanayi Odası Meslek Grup Tablosu

Esnaf ve Sanatkarlar Odaları

Amasya İlinde, Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği; Merkez İlçe, Merzifon, Suluova, Gümüşhacıköy, Taşova ve Göynücek İlçeleri Esnaf ve Sanatkarlar Odalarına sahip olup, bu odalara kayıtlı işyerlerinin, ilçeler ve meslek grupları itibariyle dağılımları şöyledir:

İlçeler İtibariyle Esnaf ve Sanatkarlar Odalarının ve Kayıtlı İşyerleri Sayılarının Dağılımı :

- Sermaye Şirketleri

6762 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'na Tabi Şirketlerin İlçelere Göre Dağılımı :

- Kooperatifler

1163 Sayılı Kooperatifler Kanuna Tabi Kooperatiflerin İlçelere Göre Dağılımı :

Türlerine göre 1163 sayılı Kooperatifler Kanununa Tabi Kooperatiflerin, türlerine göre dağılımına bakıldığında ise; Yapı Kooperatiflerinin sayısının 106, Motorlu Taşıyıcılar Kooperatiflerinin sayısının 56, Tüketim Kooperatiflerinin sayısının 27, Diğer Kooperatiflerin sayısının 28 olmak üzere toplam 217olduğu görülmektedir.

- Dış Ticaret
 

Amasya ili geneli itibariyle; Dış Ticaret Müsteşarlığı verilerine göre, 2004 Yılı (Ocak-Aralık) yapılan Toplam İhracat Tutarı, 11.645.136 ABD $, Toplam İthalat Tutarı 11.593.987 ABD $ olup, Dış Ticaret Hacmi; 23.239.123 ABD $ dır. İşletmelerden alınan diğer veriler itibariyle ise; 2004 Yılı (Ocak-Aralık) yapılan Toplam İhracat Tutarı, 51.015.480 ABD $,Toplam İthalat Tutarı 11.649.461 ABD $ olup, Dış Ticaret Hacmi; 62.664.941 ABD $ dır. Tüm veriler itibariyle Dış Ticaret Hacmi; 85.904.064 ABD $ dır.

İhracat
 

Amasya ili geneli itibariyle; Dış Ticaret Müsteşarlığı verilerine göre, 2004 Yılı (Ocak-Aralık) yapılan Toplam İhracat Tutarı, 11.645.136 ABD $, İşletmelerden alınan diğer veriler itibariyle ise; 2004 Yılı (Ocak-Aralık) yapılan Toplam İhracat Tutarı, 51.015.480 ABD $ olup, Tüm veriler itibariyle Toplam İhracat Miktarı; 62.660.616 ABD $ dır.

İthalat

Amasya ili geneli itibariyle; Dış Ticaret Müsteşarlığı verilerine göre, 2004 Yılı (Ocak-Aralık) yapılan Toplam İthalat Tutarı, 11.593.987 ABD $, İşletmelerden alınan diğer veriler itibariyle ise; 2004 Yılı (Ocak-Aralık) yapılan Toplam İthalat Tutarı, 11.649.461 ABD $ olup, Tüm veriler itibariyle Toplam İthalat Miktarı; 23.243.448 ABD $ dır.

Sonuç olarak; 2004 Yılı itibariyle, ABD $ bazında Amasya İlinden ihraç edilen ürünlerin değeri 62.660.616 ABD $; İthalat ise, 23.243.448 ABD $ dır.

Bu durum; Kentsel Dış Ticaret Hacminin, 85.904.064 ABD $ olduğunu göstermektedir.

Buradan çıkarılan sonuç; Kentsel Ekonominin Dış Ticaretinde, Ürünler itibariyle ihracatta; İmalat Sanayi Ürünlerinin %64.48 oran ile 1. sırayı aldıklarıdır.

Ürünler itibariyle ithalatta ise; yine İmalat Sanayi Ürünlerinin %37.85 oran ile 1.sırayı aldıklarıdır.

Bu durum; Kentsel Dış Ticarete (İhracat / İthalat) en çok konu olan ürünlerin, Sanayi Ürünleri olduklarını ve bu ürünleri üreten işletmelerin ise Küçük ve Orta Büyüklükte İşletmeler (KOBİ) olduklarını göstermektedir.

Ülkeler itibariyle ihracatta ise; Bir Karadeniz Ülkesi ve Komşu Ülke Rusya Federasyonunun %54.51 oranı ile 1. sırayı , Avrupa Birliği (AB) ve Gümrük Birliği (GB) Üyesi Almanya’nın %12.87 oranı ile 2. sırayı aldığı, Ülkeler itibariyle ithalatta, yine Avrupa Birliği (AB) ve Gümrük Birliği (GB) Üyesi İtalya’nın %20.80 oranı ile 1. sırayı aldığı görülmekte olup, Kentsel Ekonominin Dış Ticaretinde; ülkeler itibariyle ihracatta, bir Karadeniz Ülkesinin 1.sırada yer aldığı, ihracatta ve ithalatta olmak üzere, Avrupa Birliği (AB) ve Gümrük Birliği (GB) Üyesi Ülkelerin ilk 3 sıra içinde yer aldıkları,

Ayrıca; Sanayi Ürünlerinin, Gümrük Birliğine (GB) konu oldukları düşünülürse; Kentsel Dış Ticarette Sanayinin temelini oluşturan KOBİ’lerin ve Karadeniz Ülkeleri ile Gümrük Birliğinin (GB) ağırlığı , yeri ve önemi daha iyi anlaşılmaktadır.

İşletmeler itibariyle ihracatta; toplam 124 Adet olan işletme sayısı içinde, elde edilen veriler itibariyle 18 Adet işletme söz konusu olup, toplam işletme sayısının %14.51’ini,

İşletmeler itibariyle ithalatta ise; toplam 124 Adet olan işletme sayısı içinde 11 Adet işletme söz konusu olup, toplam işletme sayısının %8.87’sini, oluşturmaktadır.

Ancak; bunlardan 10 adedi, aynı zamanda, ihracatçı işletme sayısı içinde bulunmakta olup, 1 Adedi ise, sadece ithalat yapmış görünmektedir.

Bu duruma göre; Kentsel Ekonominin Dış Ticaret Hacmine konu olan işletme sayısı, toplam 29 Adet olup (ki; bunun 27 Adet gibi büyük bir çoğunluğunu KOBİ’ ler teşkil etmektedir) , toplam 124Adet olan işletme sayısının %23.38’ini oluşturmaktadır ki, bu oran, diğer bir deyişle 1/4’e yakın bir değeri ifade etmektedir.

Sonuç olarak; Dış Ticaret Müsteşarlığı ve İşletmelerden alınan 2004 Yılı verileri itibariyle, ABD $ bazında Amasya İlinden ihraç edilen ürünlerin değeri 62.660.616 ABD $; İthalat ise, 23.243.448 ABD $ dır.

Bu durum; Kentsel Dış Ticaret Hacminin, 85.904.064 ABD $ olduğunu göstermektedir.

Ürünler İtibariyle İhracatın Dağılımı

Ülkeler İtibariyle İhracatın Dağılımı

Ürünler İtibariyle İthalatın Dağılımı

Ülkeler İtibariyle İthalatın Dağılımı

Adı Geçen Kuruluşların İletişim Bilgileri